De Auvergne barst van de vulkanen. De oudste zijn miljoenen jaren geleden ontstaan, de jongste ongeveer tienduizend jaar terug. Sinds jaar en dag is er geen vulkanische activiteit meer gemeten. Fietsen in de Auvergne is dus niet alleen veilig, maar ook prachtig.

© David Peskens

Fietsen in de Auvergne in het kort

Regio: Auvergne, Centraal Massief, Frankrijk
Fiets: e-bike
Afstand per dag: circa 50 km
Onderweg: Montpeyroux, Riom, Murol, Meer van Chambon en Puy de Sancy
Landschap: slapende vulkanen, bossen, graanvelden en historische dorpen
Karakter van de route: landwegen, klimmen en afdalingen door een heuvelachtig en vulkanisch landschap

Tijdens deze fietsreis door de Auvergne fiets je met de e-bike over landwegen, langs slapende vulkanen, bossen, graanvelden en kleine Franse dorpen als Besse-et-Saint-Anastaise, Montpeyroux en Saint-Nectaire. Dagelijks staat er zo’n vijftig kilometer op het programma. Rechtstreeks naar het hart van het oude Frankrijk.

Een landschap als uit een roman

Ik las ooit de kleine roman Vieille France van Nobelprijswinnaar Roger Martin Du Gard. De roman speelt op het Franse platteland, in een dorpje waar de postbode de post stiekem opent. Via de postbode komen we alles te weten over inwoners.

Tijdens het fietsen door de Auvergne denk ik aan de fantastische roman, omdat ik zelf door kleine Franse dorpjes fiets, met namen als Besse et Saint-Anastaise, Mont Peyroux en Saint-Nectaire. De meeste hiervan liggen verscholen tussen vulkanen, bossen en velden vol hooibalen in het Centraal Massief.

Met de e-bike is geen vulkaan te steil. Over landwegen gaat de route, rechtstreeks naar het hart van het oude Frankrijk.

Montpeyroux en de probleemwijnen van de Auvergne

Zo’n dorpje dat zou passen in het verhaal van Roger Martin Du Gard is La Chalanat. Ik logeer er in het landhuis Domaine de Chalanat. De fiets laad ik op in de schuur. Eigenaresse Valérie bestiert het landgoed in haar eentje.

De enorme tuin voelt als een paradijs, ’s avonds brullen de padden in de poelen. Ik eet op de binnenplaats. In de verte klinkt een fanfare; op het kerkplein wordt gerepeteerd voor een feest. Zacht licht valt op de roze gevel van het landhuis. Ik doe mijn best om de familiegeschiedenis te ontrafelen die bij dit huis hoort, maar slaag er niet in. Valérie is een gesloten boek.

Het laatste uur van deze eerste fietsdag stap ik nog even op de fiets. Terwijl de zon achter de vulkanen verdwijnt, rijd ik vier kilometer naar Montpeyroux. Een heuveldorp met blondgele zandstenen huizen, dat in de avondgloed bijna Italiaans aandoet. Op het kleine plein zitten de terrassen vol.

© David Peskens

Ik drink witte wijn van vulkaangrond en raak aan de praat met een ober. Hij vertelt over de problemen rond de wijngaarden in de Auvergne. De streek stond in de negentiende eeuw bekend om zijn wijnen, totdat een bladluis in heel Frankrijk de wijngaarden vernietigde.

De volgende dag hoor ik bij wijndomein Desprat Saint-Verny hoe de wijnbouw hier weer langzaam terugkomt. Het domein begon in 1991 opnieuw met druiventeelt. Ook elders in de streek zijn de laatste decennia jonge wijnbedrijven opgestaan.

Riom en de Puy de Dôme: een baken van herkenning

Riom, de oude hoofdstad van de streek, is opgetrokken uit donker vulkaansteen. Zelfs de kerken zijn ermee gebouwd. In Église Notre-Dame-du-Marthuret, een gotische kerk uit de dertiende eeuw, is een houten zwarte Madonna te bewonderen.

Vanaf de nabijgelegen Tour de l’Horloge kijk ik uit over de vlakte van Limagne en de Chaîne des Puys: een keten van rond de tachtig slapende vulkanen, verspreid over zo’n 45 kilometer.

De bekendste is de Puy de Dôme, die tijdens de hele fietsreis trouw aan de horizon waakt, met zijn kenmerkende grote antenne op de top. Een baken van herkenning tijdens deze intense fietsdagen.

© David Peskens

Fietsen naar Murol en het Meer van Chambon

Het decor op weg naar het Meer van Chambon is beeldschoon.  Fietsen in de Auvergne betekent hier een kilometerslange klim, gevolgd door een duik het dal in. In de kleine dorpjes onderweg is weinig te doen; hier en daar lekt een oude dorpskraan op het marktplein.

Ik rijd naar Murol. Ik klim en klim door glooiende en gloeiende graanvelden en eet onderweg een gratin van bruine linzen met Saint-Nectairekaas.

Na de lunch blijft de weg oplopen. Wouwen cirkelen boven de velden en dan verschijnt op een basaltrots plots het kasteel van Murol, op zo’n 1050 meter hoogte.

Vanaf het kasteel kijk je uit over het Meer van Chambon en het Massif de Sancy. In de verte ligt ook de Puy de Sancy, het eindpunt van deze reis. En jawel: ook de vertrouwde Puy de Dôme is vanaf hier nog te zien.

© David Peskens

Aan het Meer van Chambon: een leven doordrongen van stilte

Aan het Meer van Chambon logeer ik in een huiselijk hotel. Ik fiets rond het meer en neem een duik in het aangenaam warme water. Ik ga ervan uit dat het meer het hoogtepunt van mijn verblijf hier is, maar dat is buiten de gastvrouw en gastheer van hotel O’Chambon gerekend.

Eerst drinken we in de tuin met uitzicht op het meer vulkaanwijn, daarna nodigt Sophie me uit om mee te eten. Een grote pan ratatouille verschijnt op tafel, gevolgd door gebakjes met verse abrikoos. Huisgemaakt, het is alsof ik bij mijn moeder aanschuif. Samen praten we tot laat in de avond over het Franse leven en de Auvergne.

Na nog een duik in het meer de volgende morgen vervolg ik de route. Ik daal af over brede slingerwegen en speel met de fotograaf het spel vulkaan of berg. Op Google Maps zoeken we op of de berg die we zien niet tóch een vulkaan is. In de meeste gevallen blijkt dat zo te zijn.

© David Peskens

Via schaduwrijke wegen fiets ik de Col de la Croix Saint-Robert op. In een van de bochten vlak onder de top ontdek ik het restaurant van Raphaël in een opgeknapte schuur.

Goedlachs ontvangt hij me. Ik drink lokaal bier en we praten over het leven op de berg. Een leven doordrongen van stilte, behalve op de dagen dat lokale jongeren racen op de berg, die befaamd is om zijn haarspeldbochten.

Raphaël loopt soms de bossen in om verse kruiden te plukken voor zijn keuken. In een half uur vertelt hij anekdotes die me nog een tijd zullen bijblijven, onder meer over zijn voetreis van Marokko naar Noorwegen – via Nederland.

Eindpunt Puy de Sancy: adembenemend uitzicht

Bovenop de Puy de Sancy, waar ik met de téléphérique naartoe ga, is het uitzicht adembenemend. Met 1885 meter is de Puy de Sancy de hoogste berg van de Auvergne.

Vanaf de top zie ik zoveel vulkanen in het landschap liggen dat ik stop om ze te tellen. Een poosje zit ik op een van de stillere paden naar het uitzicht beneden me te staren.

Ik denk terug aan de afgelopen dagen: de gastvrijheid onderweg, de verstilde natuur, het verfrissende meer. En ik kom tot de conclusie dat ik nog helemaal niet naar huis wil.

Fietsen in de Auvergne smaakt naar meer. Ik zou hier best nog een week willen rondfietsen, in het hart van het oude Frankrijk.

Tekst: Roman Helinski Foto’s: David Peskens